Çoklu tepe ve dipler fiyat grafiklerinde oldukça sık rastlanan ve en çok bilinen formasyonlar arasındadır. Bu formasyonlar aslında çoğu teknik analiz formasyonunun genel mantığını basit bir şekilde yansıtmaktadır.

Güçlü trendlerin ne zaman sonlanacakları tam olarak öngörülemese de, bir trendin tamamlandığını ve yeni bir trendin başlangıcını gösteren önemli araçlar bulunmaktadır. Bu araçlar arasında yer alan çoklu tepe ve dip formasyonlar oldukça güvenilir sonuçlar verebilmektedir. 

İkili tepe ya da çift tepe formasyonu güçlü bir yukarı trendin sonunda görülebilir. Önemli bir zirve seviyesinden (Tepe 1) dönülmesiyle beraber daha önce harekete katılamayan yatırımcıların da tekrar yükseliş olacağı ve trendin devam edeceği beklentisi ile piyasaya girmesi fiyatları bir önceki tepeye yakın bir seviyeye kadar taşır, fakat bir önceki tepede yaşanan sert satış ikinci tepeyi de önemli bir direnç haline getirmiştir. Alıcıların bu noktada isteksiz olması fiyatları tekrar destek seviyesine çekmiştir. 

Destek seviyesi formasyonun teyit edilip edilmeyeceği noktadır. Destek seviyesinin kırılması formasyonu teyit eder ve trend değişimi onaylanır, fiyatların destek seviyesinde tutunması ise hareketin üçüncü bir tepe-dip yapabileceği ya da fiyatın eski zirvesini de aşıp trendin devam edebileceği mesajını verir. 

Burada asıl belirleyici olan ikinci tepe oluşurken hacmin giderek düşmesi fakat dönüş esnasında hacmin artış göstermesidir. Satıcıların istekli olması, yani satış yönünde hacmin yükselmesi fiyatların destek seviyesinde tutunamama ihtimalini arttırmaktadır. Desteğin kırılması ile beraber tepe noktalardan alış yapan ve trendin dönmesini bekleyen yatırımcılar da panik satışlara başlar ve fiyatlarda sert bir düşüş yaşanır.

İkili dip ya da çift dip formasyonlar için de yukarıda anlatılan süreç aynen geçerlidir. Bu sefer düşüş trendi sonunda direncin geçilmesi bir trend değişikliğini teyit edecektir. İkili tepeleri "M" harfine, ikili dipleri ise "W" harfine benzetebiliriz. Aşağıda ikili tepe ve dip formasyonlar ile ilgili şema yer almaktadır;

ikili tepe ve dipler

Destek çizgisi dip seviyesinden iki tepeyi birleştiren direnç çizgisine paralel olarak çizilir. Destek seviyesinin kırılması ile beraber fiyatın minimum tepe çizgisi ile destek çizgisi arasında kalan mesafe (H ile gösterilmiştir) kadar düşmesi beklenir. 

Formasyonlardan kusursuz geometrik ya da simetrik yapılar beklemek doğru olmaz, tepeler aynı seviyede olmak zorunda değildir. İkinci tepe biraz aşağıda ya da yukarıda kalmış olabilir.

Fiyat belirli bir seviyeyi geçemediği sürece o seviye daha da güçlü bir destek ya da direnç haline gelecektir. İkili tepe ve dip formasyonlar üçlü hatta dörtlü tepeler ya da dipler yapacak şekilde gerçekleşebilir. Bu durumda tepenin geçilememe ya da dip seviyenin kırılamama ihtimali artmaktadır.

Teknik analiz formasyonları kullanılırken kesin yargılara yer vermemek gerekir. Formasyonların tam anlamıyla teyit edilmesi ya da "işlem hacmi" gibi diğer analiz araçları ile desteklenmesi önemlidir.

Bu terimlerin İngilizce karşılıkları: Double tops, Double bottoms, Triple Tops, Triple Bottoms

Onur CEYLAN
Author: Onur CEYLANWebsite: https://tr.linkedin.com/in/onurceylanEmail: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.
Hakkımda
Yatırımcı, Finans ve Sermaye Piyasası Uzmanı ( S P K ileri düzey lisansı ve türev araçlar lisansı sahibiyim. Eski bankacıyım, uzun süredir bireysel yatırım portföyümü yönetiyorum. Piyasarehberi.org sitesindeki yazılar finansal okur yazarlığa katkıda bulunmak amacıyla tarafımdan yazılmaktadır, site içeriği izinsiz ve kaynak gösterilmeden kullanılamaz ).