Valör

İşlem yapılış tarihi ile işlemin gerçekleşme tarihi arasındaki farkı tanımlamak için kullanılan finans terimidir. Valör tarihi, işlemin karşılıklı olarak muhasebe hesaplarına alacak ve borç geçtiği, özetle işlemin fiilen gerçekleştiği tarihtir.

Fransızca "valeur" kelimesinden dilimize geçmiştir. Bankacılıkta valör tarihi genel olarak, bankadan çıkan bedellerde paranın çekildiği gün, bankaya giren bedellerde ise, bir sonraki iş günü olarak kabul edilmektedir.

"Valör tarihi" birçok bankacılık işleminde karşımıza çıkabilir; örneğin para transferlerinde paranın hesaba geçeceği ilerideki bir tarih için, alınan kredinin faiz borçlanmasının başlayacağı gün için ya da yatırılan mevduatın faiz kazanmaya başlayacağı gün için bu terim kullanılmaktadır. Mevduat uygulaması için bir örnek vermek gerekirse; T gününde bir gün valörlü olarak yatırılan vadeli mevduat faiz kazanmaya ertesi gün başlar, faiz başlangıç tarihi T+1'dir, özetle bir günlük faiz kaybı oluşur. "Aynı gün valörlü" ifadesi faiz kazancının T günü başlaması anlamına gelir.

NOT: Bankaların çoğu zaman bir gün valörlü olarak sundukları mevduat faizlerinin hesaplanmasında tasarruf sahibi tarafından bu bir günlük kaybın dikkate alınması gerekmektedir. Örneğin banka mevduatınıza 32 gün için %12 faiz oranı sunuyorsa ve bu işlem 1 gün valörlü ise bu 1 günlük kayıp nedeniyle bankanın sunduğu gerçek faiz oranı aslında daha düşüktür. Mevduat bir gün sonra faiz kazanmaya başlayacağından 32/33 = 0.969 ile %12 çarpılarak gerçekte sunulan faiz oranı %11.64 olarak hesaplanabilir (iki gün valör varsa 32/34 gibi). İşlemin valörsüz (aynı gün valörlü) başlatılması banka ile tasarruf sahibi arasındaki pazarlığa bağlıdır.

Aynı şekilde sermaye piyasalarında yapılan işlemlerin (örneğin hisse senedi ya da fon alış satışı gibi) takas süreleri için de farklı valör uygulamaları bulunmaktadır.

Bu terimin İngilizce karşılığı: Effective date, value date

Yazar: Email: piyasarehberi (@) yahoo.com