Sukuk

İslami prensiplere uygun finansman bonosunun adıdır. Kira sertifikası olarak da bilinmektedir.

Sukuk kelimesi sertifika anlamındaki "sak" kelimesinden gelmektedir, "sak" tekil, sukuk çoğuldur. Bir şirketin varlıkları karşılığında ihraç ettiği borçlanma sertifikaları "sukuk" olarak adlandırılmaktadır, ticari bir varlık menkul kıymetleştirilmekte ve sertifikalara bölünerek satılmaktadır. İslami prensipler doğrultusunda finansman sağlamak isteyen şirketler tarafından tercih edilmektedir. Ülkemizde sukuk "kira sertifikası" adı altında işlem görmektedir.

Aşağıda en temel sukuk çeşitleri listelenmiştir; 

  • Leasing'e dayalı
  • Muşaraka veya Mudaraba'ya dayalı,
  • Murabaha'ya dayalı
  • Salam'a dayalı

Sukuk tahvil ve bonodan farklı bir yapıya sahiptir, faiz kazancı yerine yatırımcısına bir varlık sepetinden sahiplik hakkı verir. Bir işletme sukuk aracılığı ile varlıklarını düşük maliyetli kaynağa dönüştürebilmektedir. Temel olarak sukuk süreci aşağıdaki şekilde işlemektedir;

  • Kaynak oluşturmak isteyen işletme (Kaynak kuruluş) sukuk ihraç etmesi için sahip olduğu varlıkları bir varlık kiralama şirketine kiralamakta ya da satmaktadır,
  • Varlık kiralama şirketi dayanak varlık üzerinden sukuk ihraç etmekte ve yatırımcılara sunmaktadır,
  • Sukuk yatırımcısı ise ilgili varlıkların gelirinden sertifikaların gösterdiği pay oranında hak sahibi olmaktadır.
  • Varlık kiralama şirketi sukuk satışından topladığı fonlarla kaynak oluşturmak isteyen işletmeye (Kaynak kuruluş) ait varlığı satın alır,
  • Varlık kiralama şirketi satın aldığı varlığı kaynak kuruluşa tekrar kiralamaktadır,
  • Varlık kiralama kuruluşu topladığı kira gelirini sukuk yatırımcısına payları oranında dağıtmaktadır,
  • Vade sonunda varlık tekrar kaynak kuruluşa satılır ve satış bedeli anapara ödemesi olarak sukuk yatırımcılarına dağıtılır.

Özetle, sukuk yatırımcısına düşük riskli, sabit getiri sağlayan, islami esaslara göre düzenlenmiş, varlığa dayalı menkul kıymettir. Sukukta faiz yerine getiri bir varlığın gelirlerine endekslenmiştir. Son olarak kira sertifikaları BİST'e kote edilmiştir, ikincil piyasa ları vardır, bu nedenle oldukça likit yatırım araçlarıdır.

Bu terimin İngilizce karşılığı: Sukuk

Yazar: Email: piyasarehberi (@) yahoo.com