Parite

Bir ülke para biriminin başka bir ülke parası cinsinden değeridir. 

Parite kelimesi nominal değer anlamına gelen "par value" ifadesinden türetilmiştir. Çapraz kur ile benzer anlamda kullanılsa da, parite daha geniş anlamlı olarak bir paranın diğer tüm yabancı paralar karşısındaki ilişkisini gösterir. Türkçe'de "döviz çiftleri" olarak da kullanılmaktadır. 

Aşağıda paritelerin gösterimine bazı örnekler verilmiştir;

  • EUR/USD: Euro Dolar Paritesi
  • USD/TL: Dolar Türk Lirası Paritesi
  • USD/JPY: Dolar Yen Paritesi

Yukarıdaki gösterimde ilk yazılan para birimi "baz para birimi", ikinci yazılan ise "karşıt para birimi" olarak tanımlanmaktadır. 1 Euro'nun USD karşılığı, 1 USD'nin TL karşılığı şeklinde okunmalıdır. Dünya döviz kuru piyasasında en çok işlem yapılan parite EUR/USD'dir. Bu nedenle parite denildiğinde ilk akla gelen EUR/USD paritesidir. Döviz çifleri ait oldukları ülkenin ekonomik gücüne ve ilgili para birimlerinin finans piyasasındaki kullanım yoğunluğuna göre  major ve minör olarak ikiye ayrılmaktadır. 

Major pariteler iki major para biriminin birbirleri üzerinden değeridir. Dünya döviz piyasasında kabul görmüş major para birimleri;

  • AUD (Avustralya Doları),
  • CAD (Kanada Doları),
  • CHF (İsviçre Frangı),
  • EUR (Avrupa Birliği Para Birimi),
  • GBP (İngiliz Poundu),
  • JPY (Japon Yeni),
  • NZD (Yeni Zelanda Doları),
  • USD (Amerikan Doları),

şeklinde listelenebilir. Bu dövizlerin birbirleri üzerinden değeri "major parite" diğer para birimleri üzerinden değerleri ise "minör parite" olarak adlandırılır. 

 En çok kullanılan major pariteler:

  • USD/CHF
  • EUR/USD
  • GBP/USD
  • USD/JPY 

Bu terimin ingilizce karşılığı: "Parity" ya da "Currency Pair"

Yazar: Onur Ceylan