Kapasite Kullanım Oranı

Bir işletme ya da ülke ölçeğinde toplam üretim kapasitesinin ne kadarının kullanıldığını gösteren orandır.

Gerçekleşen üretim kapasitesi ile potansiyel üretim kapasitesinin oranı olarak da tanımlanabilir. Örneğin bir fabrikanın gerçekte 100 birim mal üretebilecek kapasitesi varken 60 birim üretim yapıyor olması %60 kapasite oranı ile çalıştığını gösterir. Sürekli tam kapasite ile üretim yapmak çoğu zaman mümkün olmamaktadır. 

Kapasite kullanım oranında artış ekonomide ya da işletme faaliyetlerinde ve talepte artışı gösterir. Talebin kapasitenin üzerinde olması yeni yatırımlar ile kapasite kullanımının arttırılmasını gerektirir. Kapasite kullanım oranının düşük olması ise talebin azaldığını, ekonomide ya da işletme faaliyetlerinde yavaşlama olduğunu gösterir.

Hesaplama hizmet sektöründense fiziki üretimin olduğu imalat sanayisi üzerinden yapılmaktadır. Kapasite kullanım oranı enflasyon baskısını ölçmek açısından önemsenen bir ekonomik indikatördür. Türkiye'de kapasite kullanım oranı Merkez Bankası tarafından aylık olarak yaklaşık 2500 işletme üzerinde hazırlanan "İktisadi Yönelim Anketi" üzerinden hesaplanmaktadır. 

Aşağıda Türkiye'nin 2007-2014 yılları arasında mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranları görülmektedir, 

Bu terimin ingilizce karşılığı: Capacity Utilization Rate

Yazar: Email: piyasarehberi (@) yahoo.com