Anlaşmalı Oligopol

Piyasadaki belirsizliği gidermek adına oligopol piyasa ortamındaki firmaların birbirleri ile çeşitli anlaşmalar yoluyla rekabeti ortadan kaldırmaları anlamına gelir.

Rekabet ortamı çoğu zaman firmaların daha az kazanca razı olmalarına neden olabilir. Anlaşmalı oligopolde firmalar üretimi artırma, azaltma ya da fiyatı artırma, azaltma, sabit tutma gibi kararları beraber almaktadırlar. Bu yöntem ile rekabetten vazgeçildiği için pazardaki belirsizlik tüm taraflar için kalkmakta ve firmalar bu anlaşma yoluyla piyasadaki toplam kardan daha fazla pay elde edebilmektedir.

Anlaşma resmi ya da gayri resmi, yani gizli olabilir. Bir çok ülkede rekabeti ortadan kaldıran ve tekel yaratan bu girişimler yasaklanmıştır, bu nedenle anlaşmalar firmalar arasında gizli yapılmaktadır.

Anlaşmalı oligopol modelleri aşağıda sıralanmıştır;

  • Kartel: Bir grup firmanın beraber hareket ederek monopol oluşturmaları, fiyat ve üretim kararlarını beraber almaları ve piyasaya girişi kısıtlayıcı ek önlemler almalarıdır. Genellikle tüketicinin aleyhine bir piyasa oluşur. 
  • Fiyat Liderliği: Bu modelde piyasadaki küçük firmalar büyük firmanın aldığı kararlara göre hareket etmektedir. Kartelden farklı olarak ortada tam anlamıyla bir anlaşma yoktur fakat her firma örtülü bir anlaşma varmış gibi hareket etmektedir.

Bu terimin İngilizce karşılığı: Collusive Oligopoly, Cooperative Oligopoly

Yazar: Email: piyasarehberi (@) yahoo.com