Bir ekonomide çalışmak isteyen fakat çalışacak iş bulamayan kişilerin olmasına işsizlik denir. Diğer bir ifade ile çalışmaya hazır, iş arayan kaynağa gerekli istihdamın yaratılamamasıdır.

Potansiyel işgücü ifadesi önemlidir, çünkü bir kişinin işsiz sayılabilmesi için çalışacak durumda olması ve iş arıyor olması gerekmektedir. Bir diğer önemli nokta ise bu kişilerin mevcut ücretler üzerinden çalışmayı kabul etmesi gerekliliğidir. 15 yaş üzeri çalışma yaşı olarak kabul edilmektedir. Örneğin ev hanımları, öğrenciler ya da hükümlüler işsiz sayılmamaktadırlar. Belirtilen yaş aralığında ve çalışan, çalışma isteği olan kişilerin toplamına bir ülkenin işgücü ya da aktif nüfusu denilmektedir.  

İşsizlik oranı yukarıdaki tanımda olduğu gibi çalışmak isteyen kişilerin toplam işgücündeki payını ifade eder: 

İşsizlik Oranı = (İşsiz sayısı / İşgücü) * 100 

İşgücüne katılım oranı ise toplam işgücünün bir ekonomide çalışma yaşında olan nüfusa, yani çalışma çağındaki nüfusa oranını gösterir.  

İşgücüne katılım = (İşgücü / Çalışma çağındaki nüfus) * 100

Bir diğer önemli kavram ise Eksik istihdam kavramıdır. Eksik istihdam bir ekonomide işgücünün verimli değerlendirilip değerlendirilmediğini göstermektedir. Bir kişi yeteneklerinin altında, yeteneğinin gerektirdiği ücretin altında çalışıyorsa ya da tam zamanlı değil de part-time olarak çalışıyorsa bu kişi eksik istihdam edilmiş sayılır. Tekrarlamak gerekirse eksik istihdam kaynak kullanımındaki verimsizliği ifade eder, işsizlik anlamına gelmemektedir. 

Ülkemizde işsizlik istatistikleri Tüik tarafından oluşturulmaktadır. Bu istatistikler oluşturulurken anket sistemi kullanılmakta, ve belirli dönemlerde hanehalkı işgücü anketleri yapılmaktadır. Önceden bir program doğrultusunda belirlenen adreslere gidilerek hanehalkına sorular sorulmaktadır. İşgücü anketlerindeki belirleyici soru son 3 ay içinde iş aranıp aranmadığı ve 15 gün içinde çalışabilecek durumda olup olmadığıdır. Son 3 ayda iş arayan, çalışmaya hazır kişi işsiz sayılmaktadır. 

2014 yılı itibariyle işsizlik hesaplama yöntemi değişmiştir. Eskiden her ayın ilk haftası yapılan işsizlik anketi artık her hafta yapılmaya başlanacaktır. Bir diğer değişiklik ise son 3 ayda iş aranıp aranmadığı sorusunun 1 ay olarak değiştirilmesidir. 

Aşağıdaki tablo ve grafikte Şubat ayı itibariyle Türkiye 2014 işsizlik istatiskilerini (mevsim etkilerinden arındırılmış olarak) görebilirsiniz:

Türkiye 2014 işsizlik ve istihdam grafiği

Türkiye 2014 işsizlik istatistikleri

 

Onur CEYLAN
Author: Onur CEYLANWebsite: https://tr.linkedin.com/in/onurceylanEmail: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.
Hakkımda
Yatırımcı, Finans ve Sermaye Piyasası Uzmanı ( S P K ileri düzey lisansı ve türev araçlar lisansı sahibiyim. Eski bankacıyım, uzun süredir bireysel yatırım portföyümü yönetiyorum. Piyasarehberi.org sitesindeki yazılar finansal okur yazarlığa katkıda bulunmak amacıyla tarafımdan yazılmaktadır, site içeriği izinsiz ve kaynak gösterilmeden kullanılamaz ).